ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΖΩΗ Archives - Ικαριακή Ραδιοφωνία

Καρποί Ποσειδωνίας στις Ακτές – Βοηθήστε στην Καταγραφή Αυτού του Σπάνιου Φαινομένου

ikariaki.gr — Mon, 05 May 2025 16:57:17 +0000

Καρποί Ποσειδωνίας στις Ακτές – Βοηθήστε στην Καταγραφή Αυτού του Σπάνιου Φαινομένου

Τις τελευταίες ημέρες, πολίτες και φορείς από πολλές παράκτιες περιοχές της Ελλάδας, κυρίως στο Ιόνιο, μας ενημερώνουν ότι παρατηρούν μεγάλες συγκέντρωσεις καρπών Ποσειδωνίας στις ακτές. Αυτό το σπάνιο φαινόμενο, που καταγράφεται κάθε λίγα χρόνια, αξίζει την προσοχή μας, καθώς αποτελεί σπάνια ευκαιρία για μελέτη και δράση, αλλά και για να καλύψουμε κάποια από τα πολλά κενά γνώσης που σχετίζονται με την καρποφορία των θαλάσσιων λιβαδιών Ποσειδωνίας. Οι προηγούμενες αντίστοιχες καταγραφές μας ήταν την άνοιξη του 2023 και την άνοιξη του 2013.

Η μεγάλη συγκέντρωση καρπών Ποσειδωνίας στις ακτές, είναι αποτέλεσμα της ανθοφορίας του προηγούμενου φθινοπώρου. Η καρποφορία της Ποσειδωνίας είναι σπάνια, καθώς εξαρτάται από έναν συνδυασμό ευνοϊκών περιβαλλοντικών συνθηκών. Τα θαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας αποτελούν ένα πραγματικά ξεχωριστό φυτό της θάλασσας. Δεν είναι φύκος, είναι ένα ανώτερο φυτό, αντίστοιχο με αυτά της στεριάς απ’ όπου και προέρχεται άλλωστε. Ανθοφορεί και καρποφορεί, σχηματίζει βαθύ ρίζωμα και σε αυτό βασίζεται η παραγωγικότητα, αλλά και η καθαρότητα των θαλασσών μας.

Ένα πλούσιο θαλάσσιο λιβάδι Ποσειδωνίας (αριστερά) και το άνθος της Ποσειδωνίας (δεξιά)

Την προηγούμενη φορά που παρατηρήθηκε ανάλογη συγκέντρωση καρπών στις ακτές, οι ερευνητές παράκτιας οικολογίας του Ινστιτούτου Θαλάσσιας Προστασίας “Αρχιπέλαγος” συγκέντρωσαν από διάφορα νησιά του ανατολικού Αιγαίου, περισσότερους από 12.000 καρπούς και σπόρους που χρησιμοποιήσαμε σε πειραματικούς υποβρύχιους κήπους. Δεδομένης της ιδιομορφίας και της δυσκολίας αυτού του εγχειρήματος, έχουν γίνει πολύ λίγες αντίστοιχες προσπάθειες επαναφύτευσης Ποσειδωνίας παγκοσμίως. Για τη φύτευση των υποβρύχιων κήπων απαιτείται προετοιμασία των καρπών, τόσο στο εργαστήριο όσο και μέσα στη θάλασσα και έπειτα φύτευση σε θαλάσσιο ίζημα με συγκεκριμένη περιεκτικότητα σε θρεπτικά συστατικά. Απαιτείται συγκεκριμένο βάθος, ούτε σε πολύ ρηχά αλλά ούτε και σε πολύ βαθιά νερά, ενώ απαραίτητη είναι και η μακροπρόθεσμη φροντίδα των κήπων για τα επόμενα χρόνια με σχετικές εργασίες από δύτες μερικές φορές κάθε μήνα, καθόλη τη διάρκεια του χρόνου.

Ερευνητές του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος φυτεύοντας υποβρύχιους κήπους Ποσειδωνίας με τη χρήση σπόρων το 2023

Δεδομένης της μεγάλης δυσκολίας του εγχειρήματος φύτευσης υποβρύχιων κήπων, αξίζει να τονιστεί ότι σε καμία περίπτωση δεν προσφέρεται για δράση περιβαλλοντικού greenwashing, ένα άλλο “φαινόμενο” που δυστυχώς είναι αυξανόμενο στη χώρα μας (και όχι μόνο) και πρέπει και θα μας απασχολήσει σοβαρά στο επόμενο χρονικό διάστημα.

Λιβάδια Ποσειδωνίας – Σύμμαχος μας στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής

Πρέπει να θυμίσουμε για άλλη μία φορά ότι τα λιβάδια Ποσειδωνίας είναι ένας πολύτιμος σύμμαχός μας που μπορεί να περιορίσει ή και να ανατρέψει τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Μπορούν να απορροφήσουν έως και 35 φορές περισσότερο άνθρακα, σε σύγκριση με τα τροπικά δάση. Στα θαλάσσια λιβάδια βασίζεται και η παραγωγικότητα των θαλασσών μας και της αλιείας, καθώς εκεί ζουν περισσότερα από 300 είδη φυκών και πάνω από 1000 είδη θαλάσσιων ζώων.

Η έκταση τους στη Μεσόγειο έχει ήδη μειωθεί τουλάχιστον κατά 34% κυρίως λόγω της ανεξέλεγκτης αγκυροβολίας που αυξάνονται χρόνο με το χρόνο, καθώς επίσης και λόγω συγκεκριμένων καταστροφικών πρακτικών αλιείας και εντατικής ιχθυοκαλλιέργειας κοντά σε λιβάδια Ποσειδωνίας. Η καταστροφή ενός λιβαδιού Ποσειδωνίας συνεπάγεται τον αφανισμό ενός ολόκληρου οικοσυστήματος, αλλά και την εκ νέου απελευθέρωση όλης της ποσότητας μπλε άνθρακα που αποθηκεύεται σε αυτά επί αιώνες.

Το κάθε σκάφος αγκυροβολεί όπου και όπως θέλει, κατά παράβαση της ελληνικής και της ευρωπαϊκής νομοθεσίας που ορίζει ότι απαγορεύεται η αγκυροβόληση πάνω από θαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας

Για να κατανοήσουμε την έκταση της καταστροφής που προκαλείται από την ανεξέλεγκτη αγκυροβολία των σκαφών αναψυχής, ενδεικτικά αναφέρουμε ότι στο πλαίσιο μιας πολυετούς έρευνας, κοντά σε μία μόνο από τις περιοχές έντονης αγκυροβόλησης, οι δύτες του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος συνέλεξαν τους θερινούς μήνες ανά μία ώρα περίπου 500 θραύσματα από κατεστραμμένα ριζώματα Ποσειδωνίας.

Σε μία εποχή όπου η ανθρώπινη δραστηριότητα καταστρέφει τον ένα φυσικό πόρο μετά τον άλλο, ενώ συνεχίζουμε να δημιουργούμε όλο και περισσότερα προβλήματα αντί να τα επιλύουμε, στο Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος θεωρούμε ότι είναι πλέον επιτακτική η ανάγκη, μετά από την αναγνώριση και την καταγραφή του κάθε προβλήματος, να περνάμε στην επίλυση ή έστω στην αντιμετώπισή τους με τεκμηριωμένη γνώση και πρακτικές λύσεις.

Προετοιμασία των υποβρύχιων κήπων – ανάπτυξη καρπών Ποσειδωνίας στο εργαστήριο του υπό – δημιουργία Καταφυγίου Θαλάσσιας Ζωής Αιγαίου

Στείλτε μας τις καταγραφές σας

Στην Ελλάδα όπου η ακτογραμμή ξεπερνάει σε έκταση τα 18,000 χιλιόμετρα, η συμβολή όλων είναι ανεκτίμητη για την παρακολούθηση της έκτασης του φαινομένου της καρποφορίας των λιβαδιών Ποσειδωνίας. Εάν βρεθείτε σε ακτές ή παραλίες, παρατηρήστε με προσοχή και στείλτε στο observations@archipelago.gr μία φωτογραφία από σπόρους ή καρπούς που τυχόν εντοπίσετε, αναφέροντας την περιοχή και την ημερομηνία της παρατήρησης. Η φωτογραφία θα πρέπει, εφόσον είναι δυνατόν, να περιλαμβάνει αντικείμενο αναφοράς για μέγεθος (π.χ. το χέρι σας) και πληροφορίες για την τοποθεσία και την ημερομηνία παρατήρησης.

The post Καρποί Ποσειδωνίας στις Ακτές – Βοηθήστε στην Καταγραφή Αυτού του Σπάνιου Φαινομένου appeared first on Ικαριακή Ραδιοφωνία.

Περιφέρεια Β. Αιγαίου: Μέτρα για την προστασία του χταποδιού από υπεραλίευση

ikariaki.gr — Mon, 18 Nov 2024 10:00:29 +0000

Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, μέσω της Αντιπεριφέρειας Πρωτογενούς Τομέα, ενημερώνει όλους τους επαγγελματίες και ερασιτέχνες αλιείς, καθώς και τους εμπόρους και καταναλωτές αλιευμάτων, για σημαντικές αλλαγές που αφορούν την αλιεία του χταποδιού (Octopus vulgaris).

Σύμφωνα με το πρόσφατα εκδοθέν π.δ. 62/2024 (ΦΕΚ 176 Α, 07-11-2024), έχει τεθεί σε ισχύ απαγόρευση που αφορά την αλιεία, εκφόρτωση και εμπορία χταποδιών με βάρος μικρότερο των επτακοσίων πενήντα (750) γραμμαρίων. Η εν λόγω απόφαση ισχύει σε πανελλαδικό επίπεδο και στοχεύει στη βιώσιμη διαχείριση των θαλάσσιων πόρων, προστατεύοντας τον πληθυσμό του χταποδιού από υπεραλίευση.

Για περισσότερες πληροφορίες και διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή του νέου κανονισμού, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με τα αρμόδια Τμήματα Αλιείας της Περιφέρειας:

Λέσβος (τηλ. 22510-46667, εσωτ. 106)
Χίος (τηλ. 22710-44438)
Σάμος (τηλ. 22733-53442)
Λήμνος (τηλ. 22543-51244)

Η εν λόγω ενημέρωση παρέχεται από την αρμόδια Αντιπεριφερειάρχη Πρωτογενούς Τομέα, Αναστασία Αντωνέλλη, η οποία τονίζει τη σημασία της συμμόρφωσης με τους νέους κανονισμούς για την προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και την υποστήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης στον τομέα της αλιείας.

The post Περιφέρεια Β. Αιγαίου: Μέτρα για την προστασία του χταποδιού από υπεραλίευση appeared first on Ικαριακή Ραδιοφωνία.

Ικαρία: Νεκρό δελφίνι στην ακτή της Αγίας Κυριακής επί τέσσερις ημέρες

ikariaki.gr — Fri, 19 Jul 2024 07:46:16 +0000

Νεκρό εντοπίστηκε δελφίνι στην ακτή της Αγίας Κυριακής πριν τέσσερις μέρες. Το άτομο που το εντόπισε ειδοποίησε τις αρμόδιες αρχές και το Ινστιντούτο Θαλάσσιας Προστασίας όπου του υπέδειξαν το Δήμο Ικαρίας ως υπεύθυνο περισυλλογής και ταφής του.

Το δελφίνι βρίσκεται, τουλάχιστον μέχρι χτες, στο ίδιο σημείο σε προχωρημένη πια σήψη.

Θα ήταν πολύ σημαντικό να περισυλλεχθεί από επιστημονική ομάδα που ασχολείται με τέτοια θέματα ώστε να γίνει γνωστή η αιτία θανάτου του.

Οι εικόνες που σας παρουσιάζουμε δημοσιεύτηκαν στην ομάδα Ikaria online στο Facebook.

The post Ικαρία: Νεκρό δελφίνι στην ακτή της Αγίας Κυριακής επί τέσσερις ημέρες appeared first on Ικαριακή Ραδιοφωνία.

Το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος στο 34ο Διεθνές Συνέδριο της European Cetacean Society

ikariaki.gr — Thu, 27 Apr 2023 17:06:11 +0000

Ολοκληρώθηκε στην Galicia της Ισπανίας το 34ο διεθνές Συνέδριο της European Cetacean Society (ECS) με τη συμμετοχή 600ων ειδικών επιστημόνων από όλο τον κόσμο. Με βασικό θεματικό άξονα “Our Oceans, Our Future” (Οι ωκεανοί μας, το μέλλον μας), το συνέδριο ανέδειξε πολύπλευρα την επιτακτική ανάγκη προστασίας των πληθυσμών θαλάσσιων θηλαστικών.

Η συμμετοχή του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος στο συνέδριο είναι μέρος της μεγάλης μας προσπάθειας να αναδείξουμε το Αιγαίο ως μία από τις περιοχές παγκόσμιας σημασίας για τα θαλάσσια θηλαστικά – κάτι που ήταν άγνωστο έως πρόσφατα, καθώς υπήρχαν μόνο σποραδικές ενδείξεις και καταγραφές των πληθυσμών των κητωδών στις θάλασσές μας.

Σε αυτό το κορυφαίο διεθνές συνέδριο για τα κητώδη, οι ερευνητές του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος Beatriz Tintoré, Maurizio Ingrosso και Dr Guido Pietroluongo παρουσίασαν επιστημονικές ανακοινώσεις που αφορούν τους πληθυσμούς των Φυσητήρων, των Ζιφιών και των Βραχύρυχγων Κοινών Δελφινιών στο Αιγαίο, με βάση τα αποτελέσματα των ερευνών από την περίοδο 2017 έως 2022. Οι συγκεκριμένες έρευνες που συνεχίζουν να διεξάγονται, υλοποιούνται σε συνεργασία με το πανεπιστήμιο Brunel University London και το Università Degli Studi Di Bari Aldo Moro Ιταλίας.

Είναι οξύμωρο ότι το Αιγαίο όπου έγιναν οι πρώτες παγκοσμίως καταγραφές των κητωδών πριν από περίπου 2300 χρόνια, στις μέρες μας υπάρχει τόσο μεγάλη έλλειψη γνώσης για τους πληθυσμούς αυτών των σπάνιων πλέον ειδών.

Οι ερευνητές θαλάσσιων θηλαστικών του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος, με σχεδόν συνεχή παρουσία στο ανοιχτό πέλαγος επί 23 χρόνια, συμβάλλουν συστηματικά στην κάλυψη αυτών των κενών γνώσης σχετικά με τους πληθυσμούς του Αιγαίου και της ΒΑ Μεσογείου, έχοντας ήδη δημοσιεύσει 19 επιστημονικές ανακοινώσεις, αναδεικνύοντας έτσι αυτή τη ιδιαίτερα σημαντική θαλάσσια περιοχή στο διεθνή χάρτη της επιστημονικής έρευνας στα θαλάσσια οικοσυστήματα.

Διαπλέοντας χιλιάδες μίλια ετησίως, με τη χρήση εξειδικευμένου εξοπλισμού και με μία πολυεθνική ερευνητική ομάδα, επεκτείνουμε κάθε χρόνο τη συνεχή παρακολούθηση των πληθυσμών και των παραγόντων απειλής, με στόχο την ουσιαστική προστασία των πληθυσμών αυτών των σπάνιων ειδών, σε θάλασσες που απειλούνται όλο και περισσότερο από την ανθρώπινη δραστηριότητα.

Η ανθρωπογενής πίεση που προκαλείται γίνεται πλέον αφόρητη σε όλη την ακτογραμμή, με τα περισσότερα από 70 εκατομμύρια εποχιακών επισκεπτών στις ακτές και στα νησιά του Αιγαίου χωρίς να υπάρχουν οι ανάλογες υποδομές, τον ανεξέλεγκτο θαλάσσιο δρόμο για την εμπορική ναυτιλία από τον οποίο μεταφέρονται καθημερινά περισσότεροι από 3 εκατ. τόνοι πετρελαίου και πολλές χιλιάδες τόνοι άλλων επικίνδυνων φορτίων, τα δεκάδες χιλιάδες σκάφη αναψυχής που καταλαμβάνουν κάθε σπιθαμή της ακτογραμμής χωρίς να τηρούνται ούτε στοιχειωδώς οι διεθνείς κανόνες αποφυγής πρόκλησης ρύπανσης και τόσους άλλους παράγοντες απειλής.

Καθώς λοιπόν απαιτούμε τόσα πολλά από το Αιγαίο, είναι επείγον να συνειδητοποιήσουμε ότι είναι ευθύνη των δικών μας γενεών μας όχι μόνο καλύψουμε τα πολλά κενά γνώσης, αλλά και και να πράξουμε τα δέοντα για να διαφυλάξουμε ότι ακόμα προλαβαίνουμε από τη βιοποικιλότητα αυτής της μοναδικής θάλασσας.

Για το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας “Αρχιπέλαγος”
Αναστασία Μήλιου
a.miliou@archipelago.gr

The post Το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος στο 34ο Διεθνές Συνέδριο της European Cetacean Society appeared first on Ικαριακή Ραδιοφωνία.